Trong bối cảnh thế giới đang bước vào giai đoạn chuyển đổi sâu sắc của trật tự kinh tế -  chính trị quốc tế, việc nghiên cứu và tham khảo kinh nghiệm phát triển của các quốc gia có ý nghĩa quan trọng đối với quá trình hoạch định chiến lược phát triển của mỗi nước. Dựa trên các nghiên cứu công phu về Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 của Trung Quốc (2026-2030), PGS.TS Lê Thị Thanh Hà, Phó Viện trưởng Viện Triết học, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh đánh giá, bản kế hoạch không chỉ là một chiến lược phát triển của riêng Trung Quốc, mà còn cung cấp nhiều kinh nghiệm và gợi mở quan trọng đối với các quốc gia đang phát triển, trong đó có Việt Nam, trong quá trình tìm kiếm con đường phát triển phù hợp với chính mình.

Theo PGS.TS Lê Thị Thanh Hà, Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm lần thứ 15 của Trung Quốc (2026-2030) được xây dựng trong bối cảnh thế giới đang trải qua những biến động sâu sắc: Sự chuyển dịch của trật tự kinh tế toàn cầu, sự gia tăng cạnh tranh công nghệ giữa các cường quốc, quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu và các thách thức mới như biến đổi khí hậu, an ninh năng lượng và an ninh lương thực đã đặt ra nhiều yêu cầu mới đối với chiến lược phát triển của các quốc gia. Trong bối cảnh đó, Trung Quốc đã xây dựng một kế hoạch phát triển mang tính chiến lược, vừa bảo đảm duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế ổn định, vừa thúc đẩy quá trình chuyển đổi mô hình phát triển theo hướng chất lượng cao, bền vững và đổi mới sáng tạo.

“Kế hoạch phát triển kinh tế -  xã hội 5 năm lần thứ 15 của Trung Quốc không chỉ phản ánh những xu hướng mới trong tư duy phát triển của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, mà còn gợi mở nhiều vấn đề có giá trị tham khảo đối với việc xây dựng các định hướng phát triển của Việt Nam trong giai đoạn mới, đặc biệt trong bối cảnh cả nước đang thực hiện nghị quyết Đại hội XIV của Đảng,” vị chuyên gia nói.

Học giả Việt Nam chỉ rõ, trước hết, một trong những điểm đáng chú ý của Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 là việc nhấn mạnh phát triển chất lượng cao như một định hướng chiến lược xuyên suốt. Điều này cho thấy sự chuyển đổi rõ rệt trong mô hình tăng trưởng của Trung Quốc, từ mô hình dựa chủ yếu vào mở rộng quy mô sang mô hình dựa trên đổi mới sáng tạo, công nghệ và nâng cao năng suất lao động. Định hướng này có nhiều điểm tương đồng với chiến lược phát triển của Việt Nam trong giai đoạn hiện nay, khi Đảng và Nhà nước đang thúc đẩy mạnh mẽ quá trình đổi mới mô hình tăng trưởng, phát triển kinh tế số, kinh tế xanh và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

“Thứ hai, kế hoạch 5 năm lần thứ 15 đặc biệt nhấn mạnh vai trò của đổi mới sáng tạo và tự chủ khoa học - công nghệ trong quá trình phát triển. Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ giữa các quốc gia ngày càng gay gắt, việc nâng cao năng lực khoa học - công nghệ và thúc đẩy đổi mới sáng tạo trở thành yếu tố quyết định đối với năng lực cạnh tranh quốc gia. Đối với Việt Nam, đây cũng là một trong những định hướng quan trọng được xác định trong các chiến lược phát triển kinh tế - xã hội hiện nay khi Văn kiện Đại hội XIV khẳng định: “Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phải thực sự trở thành động lực then chốt của tăng trưởng; là nền tảng nâng cao năng suất và năng lực cạnh tranh; là công cụ nâng cao hiệu quả quản trị, năng lực tự chủ quốc gia”,” PGS.TS Lê Thị Thanh Hà nói.

Thứ ba, định hướng phát triển xanh và chuyển đổi sinh thái trong Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 cũng mang lại nhiều gợi mở quan trọng đối với Việt Nam. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và các thách thức môi trường ngày càng gia tăng, việc xây dựng mô hình phát triển xanh, kinh tế tuần hoàn và kinh tế carbon thấp đang trở thành xu hướng phát triển tất yếu của nhiều quốc gia trên thế giới. Đại hội XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam cũng khẳng định: “sử dụng tài nguyên, bảo vệ môi trường môi trường, bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học phù hợp với quy hoạch tổng thể quốc gia. Chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, ngăn chặn suy giả đa dạng sinh học, duy trì cân bằng sinh thái”. Đối với Việt Nam, việc thúc đẩy chuyển đổi xanh không chỉ là yêu cầu của quá trình phát triển bền vững, mà còn là một cơ hội để tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị toàn cầu trong các lĩnh vực công nghệ và năng lượng mới”.

“Thứ tư, việc Trung Quốc thúc đẩy chiến lược “tuần hoàn kép” cũng mang lại nhiều gợi mở đối với Việt Nam trong việc xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ gắn với hội nhập quốc tế. Chiến lược này nhấn mạnh vai trò của thị trường trong nước như một động lực quan trọng của tăng trưởng, đồng thời kết hợp với việc mở rộng hợp tác kinh tế quốc tế. Đối với Việt Nam, việc phát triển thị trường trong nước, nâng cao thu nhập của người dân và thúc đẩy tiêu dùng nội địa cũng là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn tới,” vị chuyên gia cho hay.

Thứ năm, kế hoạch 5 năm lần thứ 15 của Trung Quốc nhấn mạnh nhiệm vụ chấn hưng nông thôn, Việt Nam cũng khẳng định: “Đẩy nhanh công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn bền vững; phát triển các hình thức tổ chức sản xuất hiện đại trong nông nghiệp; gắn kết chặt chẽ giữa phát triển công nghiệp, dịch vụ với nông nghiệp; phát triển kinh tế nông nghiệp, kinh tế nông nghiệp gắn với xây dựng nông thôn mới”.

Ngoài ra, Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 cũng cho thấy cách tiếp cận toàn diện của Trung Quốc trong việc kết hợp giữa phát triển kinh tế và nâng cao phúc lợi xã hội. Điều này thể hiện rõ trong các chính sách nhằm cải thiện hệ thống an sinh xã hội, nâng cao chất lượng giáo dục và y tế, cũng như nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Những định hướng này cũng có nhiều điểm tương đồng với quan điểm phát triển của Việt Nam, khi Đảng nhấn mạnh: “phát triển kinh tế gắn với bảo đảm tiến bộ, công bằng xã hội, bảo vệ tài nguyên, môi trường, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, quá trình già hóa dân số, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh” và “Bảo đảm tiến bộ, công bằng xã hội, an ninh xã hội và an ninh con người. Xây dựng hệ thống an sinh xã hội đa tầng, hiện địa, thích ứng linh hoạt, theo vòng đời và bao phủ toàn dân, toàn diện, lầy con người làm trung tâm, nâng cao phúc lợi xã hội toàn dân… “không để ai bị bỏ lại phía sau””.

“Trong bối cảnh quan hệ Việt Nam - Trung Quốc tiếp tục phát triển tích cực trong những năm gần đây, việc tăng cường trao đổi kinh nghiệm về chiến lược phát triển giữa hai nước có ý nghĩa quan trọng. Trung Quốc là đối tác kinh tế lớn nhất của Việt Nam, đồng thời cũng là một trong những quốc gia có nhiều kinh nghiệm trong quá trình chuyển đổi và hiện đại hóa nền kinh tế. Do đó, việc nghiên cứu và tham khảo những kinh nghiệm phát triển của Trung Quốc, đặc biệt trong các lĩnh vực như phát triển công nghiệp công nghệ cao, chuyển đổi số và phát triển xanh, có thể mang lại nhiều gợi mở quan trọng cho Việt Nam,” PGS.TS Lê Thị Thanh Hà khẳng định.

Có thể thấy rằng, trong bối cảnh thế giới đang trải qua những biến động sâu sắc, việc tăng cường đối thoại và trao đổi kinh nghiệm giữa Việt Nam và Trung Quốc không chỉ góp phần thúc đẩy sự hiểu biết lẫn nhau mà còn mở ra nhiều cơ hội hợp tác trong quá trình phát triển của mỗi nước. Từ góc nhìn đó, Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 của Trung Quốc không chỉ là một chiến lược phát triển của riêng Trung Quốc, mà còn cung cấp nhiều kinh nghiệm và gợi mở quan trọng đối với các quốc gia đang phát triển, trong đó có Việt Nam, trong quá trình tìm kiếm con đường phát triển phù hợp với điều kiện và đặc điểm của mỗi nước.

Biên tập:CAINI LUO

Xét duyệt lần lần một:YANLAN ZHANG

Xét duyệt lần lần hai:CAIHONG TANG

Xét duyệt lần lần ba:ZHIHONG HOU